Το δώρο που αξίζει περισσότερο στις γιορτές
Την περίοδο των γιορτών, τα σπίτια γεμίζουν χαρά, μουσικές και αγάπη. Μαζί τους, όμως, καταφθάνουν και οι διαφημίσεις, τα εκπτώτικα μηνύματα και η πίεση να αγοράσουμε «ό,τι όλοι έχουν». Σε έναν κόσμο που προωθεί την άμεση ικανοποίηση, είναι εύκολο να ξεχάσουμε ότι τα σημαντικότερα δώρα δεν είναι υλικά. Το πιο πολύτιμο δώρο που μπορούμε να προσφέρουμε στα παιδιά μας είναι η ικανότητα να σκέφτονται μακροπρόθεσμα και να προνοούν για το μέλλον τους.
Σήμερα, τα παιδιά εκτίθενται συνεχώς σε ατελείωτο περιεχόμενο στο κινητό και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Influencers κάθε είδους τους δείχνουν διαρκώς τι «πρέπει» να αποκτήσουν για να είναι «in», καλλιεργώντας την αίσθηση ότι η ευτυχία και η αποδοχή περνούν μέσα από την κατανάλωση. Ακόμα πιο ύπουλος είναι ο ρόλος των λεγόμενων finfluencers, των «γκουρού» του χρήματος που υπόσχονται γρήγορο πλουτισμό και μια τάχα ζωή χωρίς οικονομικά άγχη, αρκεί να τους ακολουθήσεις χωρίς αμφισβήτηση.
Απέναντι σε όλα αυτά, η χρηματοοικονομική ανθεκτικότητα δεν είναι απλώς μια δεξιότητα, αλλά στάση ζωής! Μαθαίνει στα παιδιά να μη στηρίζουν την ασφάλεια και την ευτυχία τους στη στιγμιαία κατανάλωση, αλλά να βλέπουν τον εαυτό τους στο μέλλον και να ιεραρχούν τις ανάγκες τους πάνω από τις επιθυμίες τους. Καλέ μου γονιέ, οι γιορτές είναι η ιδανική περίοδος για να ξεκινήσει αυτή η συζήτηση, γιατί τότε οι έννοιες της προσφοράς, της ευγνωμοσύνης και της ισορροπίας ανάμεσα στο θέλω και στο χρειάζομαι είναι πιο έντονες και μπορούν να ριζώσουν βαθιά μέσα μας. Γι’ αυτό, άκουσε αυτά τα τρία απλά μηνύματα που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά να χτίσουν ανθεκτικές χρηματοοικονομικές συνήθειες που θα τα συνοδεύουν για μια ζωή.
1ο μήνυμα: Μίλα ανοιχτά για τα χρήματα
Το πρώτο μήνυμα που αξίζει να δώσεις είναι η αξία της ανοιχτής συζήτησης για τα χρήματα. Όταν οι γονείς εξηγούν πώς γίνεται ο οικογενειακός προγραμματισμός, πώς συγκρίνουμε επιλογές πριν από μια αγορά ή γιατί κάποιες αποφάσεις χρειάζονται σκέψη, διδάσκουν υπευθυνότητα και κριτική σκέψη. Με απλά λόγια, τα παιδιά μαθαίνουν ότι τα χρήματα έχουν σκοπό, να καλύπτουν ανάγκες, να προσφέρουν ασφάλεια και να στηρίζουν επιλογές που έχουν πραγματικό νόημα.
Η συζήτηση γίνεται ακόμη πιο ουσιαστική όταν από μικρή ηλικία ακούν για την αξία της αποταμίευσης. Όχι ως στέρηση αλλά ως εργαλείο ελευθερίας. Όταν αποταμιεύουμε, δίνουμε στον εαυτό μας τη δυνατότητα να σχεδιάζει για το μέλλον και να προστατεύεται. Αγαπημένε μου γονιέ, το κρίσιμο είναι να καταλάβει το παιδί ότι αυτό το μήνυμα το ενδυναμώνει και δεν το περιορίζει. Δεν είναι εύκολο μέσα στο κλίμα των γιορτών, όμως ανάμεσα στις αγκαλιές και στις λιχουδιές, μπορούμε να περάσουμε και αυτό το πολύ ισχυρό μήνυμα.
2ο μήνυμα: Ιεράρχησε ανάγκες και επιθυμίες
Το δεύτερο μήνυμα έρχεται μέσα από τη διδασκαλία της ιεράρχησης αναγκών και επιθυμιών. Ένα μικρό χρηματικό ποσό μπορεί να γίνει εξαιρετικό εκπαιδευτικό εργαλείο σε αυτή την περίπτωση. Αντί να χαρίσουμε μόνο παιχνίδια ή gadgets, μπορούμε να δώσουμε στο παιδί τη γνωστή «πουλουστρίνα» των Θεοφανίων και να το βοηθήσουμε στο πώς θα τη διαχειριστεί.
Γονιέ που νοιάζεσαι, εδώ χρειάζεται προσοχή από την αρχή επειδή το μήνυμα πρέπει να είναι ξεκάθαρο: φέτος θα είναι «αλλιώς». Αυτό το ποσό δεν είναι για άμεση κατανάλωση, αλλά για το μέλλον. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, το παιδί μαθαίνει να ιεραρχεί ότι πρώτα έρχονται οι ανάγκες, μετά οι επιθυμίες και στο τέλος η επιβράβευση. Μαθαίνει ότι η πραγματική ελευθερία δεν είναι να ξοδεύεις όσα έχεις σήμερα, αλλά να γνωρίζεις ότι είσαι προστατευμένος απέναντι στο απρόβλεπτο που ενδέχεται να προκύψει στο μέλλον.
3ο μήνυμα: Γίνε το παράδειγμα για το παιδί σου
Το τρίτο και πιο ισχυρό μήνυμα είναι το δικό σου παράδειγμα. Τα παιδιά μαθαίνουν λιγότερο από αυτά που λέμε και περισσότερο από αυτά που κάνουμε. Όταν σε βλέπουν να σχεδιάζεις, να αποταμιεύεις, να ασφαλίζεις το μέλλον της οικογένειας, να επεξεργάζεσαι με κρίση όσα βλέπεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να μη παρασύρεσαι από εύκολες υποσχέσεις, καταλαβαίνουν τι σημαίνει πρόνοια στην πράξη. Οι επιλογές μας γίνονται σιωπηλά μαθήματα και δείχνουν ότι η σταθερότητα χτίζεται με συνέπεια.
Αυτό που θέλω να θυμάσαι, καλέ μου γονιέ, είναι ότι το πιο ακριβό δώρο των γιορτών δεν χρειάζεται κάποιο φαντεζί περιτύλιγμα. Είναι η ικανότητα να βλέπουμε πέρα από τη στιγμή ώστε να χτίζουμε σταθερές βάσεις για αύριο. Αν μάθουμε στα παιδιά μας ότι η πραγματική ασφάλεια πηγάζει από τη γνώση, την πρόνοια, την προστασία της ζωής και της υγείας μας και τον σεβασμό στην αξία του χρήματος, τότε τους χαρίζουμε κάτι πραγματικά ανεκτίμητο, τη δύναμη να δημιουργήσουν τη δική τους οικονομικά υγιή ζωή.
Γι’ αυτό, σε αυτές τις γιορτές, σκέψου αλλιώς. Σκέψου ότι το μέλλον του παιδιού σου δεν κρίνεται από το πόσο ευχαριστημένο θα είναι σήμερα μέσα σε έναν κόσμο υπερκατανάλωσης, αλλά από το πόσο θωρακισμένο θα είναι αύριο απέναντι στην οικονομική ανασφάλεια και στις παγίδες που καραδοκούν και στην πραγματική και στην ψηφιακή ζωή. Η ευθύνη σου είναι να του δώσεις σήμερα τα εφόδια που θα του εξασφαλίσουν μια πιο ανθεκτική ζωή, με όσο το δυνατόν λιγότερο οικονομικό άγχος, βάζοντας έτσι τα θεμέλια της δικής του μελλοντικής χρηματοοικονομικής ευημερίας.
